روز دوشنبه مورخ 10 بهمن ماه 1390 ساعت 18 دبیرخانه مراسم نکوداشت استادخوشنویس ، حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی با حضور جمعی از علاقه مندان و شاگردان استاد و اعضای انجمن خوشنویسی رسماً آغاز به کار کرد. این نکوداشت در راستای قدردانی از بزرگان هنر و ادب لارستان كهن و به پاسداشت هفت دهه خدمت استاد مصطفوی به هنر متعالي لارستان کهن در خرداد ماه 1391در شهر لار با همكاري فرهنگستان هنر و پ‍ژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات و همكاري اداره فرهنگ ارشاد و اسلامی شهرمان برگزار خواهد شد.

محمد بن عبدالله ابن بطوطه، از قضات و روحانیون اسلامی در سال 703 هجری قمری،در شهر طنجه ( واقع در مراکش) متولد شد. او به خاطر سفرنامه یا رحله اش در جهان اسلام ، شهرت بسیاری به دست آورد. او سفر خود را در سال 754 هجری به قصد زیارت خانه خدا آغاز کرد، اما این سفر سی سال به طول انجامید. او به آسیای صغیر، ایران و سپس هند مسافرت کرد و از سوی سلطان هند، به سفارت دربار چین اعزام شد و پس از بازگشت از این سفر در سال 754 هجری قمری، به زادگاهش بازگشت و در آنجا به مقام قضاوت نشست. این سفرنامه منبع ارزشمندی درباره ایران و به ویژه نواحی جنوب است. او نخستین مسافری است که شرح نسبتا جالبی از لارستان ذکر کرده است. وی مسیر لار به هرموز و بالعکس را پیموده و توضیح او از این سفر برای تحقیق پیرامون تاریخ تحولات جنوب ایران، از اهمیت بسیاری برخوردار است. سفرنامه او بارها به فارسی ترجمه و چاپ شده است.

روز سه شنبه مورخ4/11/90 اعضای بنیاد لارشناسی و جمعی از علاقه مندان خوشنویس شهرمان با حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی در منزل ایشان دیدار کردند.

چکیده:

بازار قیصریه ی لار از قدمتی دیرینه برخوردار می باشد و الگو بودن آن برای ساختن سایر بازارهای قدیمی ایران ( بازارچه بلند اصفهان ، بازار وکیل شیراز ) ، خود گویای اهمیت تاریخی  می باشد .

اما آنچه که قابل توجه به نظر می رسد ، وجود این مسأله است که این بازار درکنار اهمیت پیشینه ی تاریخی و ویژگی های خاص معماری اش ، درحال حاضر از چه موقعیتی برخوردار می باشد ؟

این موقعیت خود را در قالب کارکردهایی که این بازار به همراه دارد ، نشان می دهد ؛ این مسأله که بازار بعنوان پدیده ای انسان ساخت از چه موقعیتی در شهر ( انسان ها و روابط و مسایل انسانی آن ) برخوردار است و چه نقش هایی را ایفا می کند؟ این مسأله که چه تأثیری بر شهر می گذارد و چه تأثیری می پذیرد ؟ این که فرایند متقابل تأثیرگذاری و تأثیرپذیری به شکل درون شهری محدود می شود یا این که تأثیرات برون شهری را نیز با خود به همراه دارد ؟

به عبارت بهتر  جایگاه این بازار از طریق کارکردهای آن مورد بررسی قرار می­گیرد .

درواقع محقق با استفاده از الگوی کار خود (تحلیل مسایل از مجرای سه مفهوم فضا ، زمان ، انسان ) و  با استفاده از روش های مردم شناختی که مهمترین آن مشاهده ( ساده و مجهّزشده ) و مصاحبه می باشد و درکنار آن مطالعات اسنادی در قالبی مردم نگارانه درجهت دستیابی به پاسخ پرسش اصلی تحقیق خود : " کارکردهای کنونی بازار قیصریه ی لار چیست ؟ " ، به تحلیل این مسأله می پردازد .

پیش از صحبت درباره آئین میترائیسم باید مقدماتی را مطرح کنم.وقتی    دوره های مختلف انسان شناسی را مورد بررسی قرار میدهیم با دو گروه انسان حیوانی و انسانی مواجه می شویم که نئاندرتال و کرومانیون خوانده می شود.

 فهرست:

الف) مقدمه

ب) پلکان آئین میترائیسم

پ) شباهت‌های میترائیسم و مسیحیت

ت) شب یلدا و چله زمستان

ث) پرسش و پاسخ

وضعیت عمومی اقتصادی لارستان در قرن نهم ه.ق، به گونه ای بود که تجار و دریا نوردان آن ، بازارهای هند و سیلان را به خوبی می شتاختند و با ایجاد ارتباط با «ملک التجار» هندوستان خواجه محمود گائانی و دسترسی به کلیه نواحی ساحلی خلیج فارس ، شرایط لازم را برای توسعه تجارت خارجی خود فراهم کرده بودند. یکی از مهم ترین نشانه های این امر را می توان در رواج گسترده سکه لاری در محافل اقتصادی خلیج فارس و حوزه اقیانوس هند ذکر کرد.از طرف دیگر «امیر جهان شاه لاری»توانست با استفاده از نیروهای نظام خود بخش وسیعی از سواحل خلیج فارس را تحت نظارت خود قرار دهد و به این ترتیب شرایط لازم را برای تسهیل امور تجاری فراهم نماید. گسترش تجارت در حوزه اقیانوس هند باعث شد تا امیر لار درصدد ایجاد ارتباط با چین و سواحل آن برآید. ژان اوبن محقق فرانسوی در این باره می نویسد:

فراخوان عکس آثار باستانی، تاریخی و آداب و رسوم خاک خوب جنوب ایران

لارستان کهن و به ویژه شهر اوز

به بهانه نكوداشت استاد دکترعبدالمجيد ارفعي

بنياد بازشناسي لارستان كهن با همكاري كميسيون ملي يونسكو و انجمن آثار و مفاخر  فرهنگي كشور فراخوان جشنواره عکس لارستان باورها، سنت ها و آئين ها را منتشر مي كند.

در آغاز قرن یازدهم و در نخستین سال شروع قرن ، شهر لار و مردم آن شاهد یک حادثه بزرگ و مخرب بوده اند. رویدادی که شاید نشانگر و علامت حوادث تلخ دیگری بود که بعد از آن به وقوع پیوست . این رویداد ، زلزله بزرگ و ممتد لارستان است که اهمیت آن به وقوع پیوست. این رویداد ، زلزله بزرگ و ممتد لارستان است که اهمیت آن به اندازه ای بوده که بسیاری از مورخین آن را ثبت کرده اند. پیش از آن که به تحلیل این رویداد و تاثیر آن بر روند حکومت ابراهیم شاه دوم بپردازیم، این واقعه را در تواریخ و نوشته مرور می کنیم. نویسنده کتاب نقاوة الاثار در رویدادهای سال 1001 ه.ق می نویسد:

محمد شریف لاری، در حدود سال های 970 در حیات بوده است. در ریاضیات و نجوم بسیار ماهر بوده و پایه های علمی این شخصیت دانشمند و برجسته، خمیر مایه دانشمندان موخر قرار گرفته است، به طوری که مباحث مربوط به نصف النهار تحلیلی در نجوم را به صورت استدلالی و به ماخذ منابع علمی قابل اعتمادی مبدل ساخته و منشا مورد عمل به اعتبار بررسی دانشمندان علم نجوم عصر حاضر وقف بر نصف النهار بین النهرین بوده است.

در نسخه خطی حل و عقد ملا قطب الدین منجم لاری، بخشی از اصول محاسباتی نصف النهار ملا محمد شریف منجم آورده شده است.

کتاب فرمان کوروش بزرگ نوشته دکتر عبدالمجید ارفعی در 79 صفحه فارسی و 20 صفحه انگلیسی به اضافه تصاویر در 3000 نسخه به بهای 55000 ریال توسط مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی ( مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی) در سال 1389 چاپ و روانه کتابفروشیها گشت.

گِل نبشته ی استوانهی کوروش بزرگ را هرمزد رسام در ماه مارس 1879 میلادی (= اسفندماه 1257 هجری شمسی = ربیع الاول 1296 هجری قمری)، همزمان با سلطنت ناصرالدین شاه قاجار در ویرانه های شهر بابِل به دست آورد.

نسخه برداری متن را تئوفیلوس گ. پینچس (  Theophilus G. Pinches) نخستین بار در 1882 و شرادر ( Schrader) در 1890ترجمه ی آن را منتشر کرد. در اوایل سده ی بیستم، ف. ه . وایسباخ ( F. H. Weissbach) حرف نویسی و ترجمه ی آن را در 1911 با دیگر نبشته های شاهان هخامنشی به چاپ رسانید. پس از ایشان کسانی دیگر چون ا. لئو اوپنهایم ( A. Leo Oppenheim ) و آیلرز ( Eilers ) نیز به ترجمه ی این گِل نبشته ی استوانه ای دست یازیدند.

کرمان یکی از مراکزی بود که از اواخر قرن نوزدهم محل کسب و کار شهروندان اوز قرار گرفت. چون کرمان به دروازه هندوستان نزدیک بود و در مسیر جاده فلفل قرار داشت اوزیها این شهر را برای تجارت انتخاب کردند. در نهضت مشروطیت و آغاز سلطنت مظفرالدین شاه سرای گنجعلی خانی که از معتبرترین مراکز تجارت کرمان بود تمام در اختیار همشهریان اوزی بود.

 یکی  دیگر از شیوه های عرف اسلامی در دین اسلام و برای شیعیان عزاداری در ماه محرم حسینی است. این مراسم از دیرباز پس از اتفاق کربلا همواره در بین مسلمانان شیعه رایج بوده و همواره در با شکوه تر برگزار کردن آن در تلاش بوده اند.

در لار نیز که مردم مسلمان و شیعه آن از شور مذهبی بالایی برخوردار هستند از قدیم این آئین با شکوه و عظمت با نظیری برگزار و بر پا می شده است. هر ساله از شب اول ماه محرم تا دهم این مراسم در مساجد و تکیه ها با حضور جمع کثیری از سینه زنان حسینی بر پا می شده است. از شب های قبل جوانان به عقبه و بر پایی تکیه ها و گردگیری و مرمت کتل ها و علم ها همت می گماردند. پارچه های سبز و مشکی که بر روی آنها نام مبارکه ائمه گلدوزی شده بر روی تکیه ها ، سر در مساجد و پیشانی نوجوانان و بچه ها به چشم می خورد. برخی خانه ها هم که نذری دارند در این ماه پرچمی مشکی بر سر در خانه خود آویزان می کنند. در قدیم چهار پایه هایی به نام کوزه دان بر سر گذرها می گذاردند و کوزه های گلی بزرگ مملو از آب خنک بر آنها  قرار می دادند تا به یاد یاران تشنه امام حسین )ع )کام رهگذران را خنک کنند.

این جلسه که یکی از جلسات ماهانه کتابخوانی بنیاد جمشید جاماسیان و هفته نامه امرداد بود در دفتر این بنیاد با حضور زبان شناسان و زبان پژوهان، استادان دانشگاه، زرتشتیان ساکن تهران و دوستداران فرهنگ و تاریخ ایران برگزار گردید.

ابتدا نماینده بنیاد جمشید به نمایندگی از بنیاد جمشید به شرکت کنندگان خوش آمد گفت و به روان استادان بزرگ تاریخ ایران باستان که دیگر در میان ما نیستند و به تمامی کسانیکه در این راه تلاش می کنند درود فرستاد.

حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی در سال 1305 در شهر لار به دنيا آمد. او فرزند حجت الاسلام مرحوم آقا سيدحسن است.

حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی استاد ارزشمند خط، فنون خط را از مرحوم پدرش فرا گرفته است. علاوه بر اين از محضر بزرگاني چون استاد سيدحسن ميرخاني، ستاد غلامحسين اميرخاني و يدالله كابلي نيز بهرهء وافر برده است انجمن خوشنویسان لارستان از سال 1360 به همت حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی تاسیس شده و در حال حاضر با بیش از 600 نفر عضو در مقاطع مختلف خوب،متوسط، عالی و ممتاز را دارا است.

بنياد بازشناسي لارستان كهن برآن است قدردان بزرگان هنر و ادب لارستان كهن باشد. پاسداشت هفت دهه خدمت استاد به هنر متعالي ديارمان در خرداد ماه 1391 در شهر لار با همكاري فرهنگستان هنر و پ‍ژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات و همكاري اداره فرهنگ ارشاد و اسلامی شهرمان برگزار خواهد شد. طي حكمي از سوي دكتر بهزاد مريدي مدير بنياد بازشناسي لارستان كهن حسین شریفی لاری به عنوان دبير اجرايي مراسم"نکوداشت استاد حجت الاسلام سید مصطفی مصطفوی" منصوب گرديد.

.

هفتم آبان، روز جهانی کوروش از سوی انجمن علمی گروه‌های تاریخ و باستان‌شناسی دانشگاه تهران گرامی داشته شد.

در این مراسم که ۲۹ آبان ماه در تالار فردوسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران با حضور باستان‌شناسان، زبان‌شناسان و تاریخ­دانان ایرانی و دانشجویان دانشگاه تهران برگزار شد دکتر عبدالمجید ارفعی نخستین مترجم فرمان کوروش از زبان اصلی و از روی کتیبه به فارسی به پرسش‌های شرکت­کنندگان پاسخ گفت.

  کلمه کاروانسرا ترکیبی از کاروان (کاربان) به معنی گروهی مسافر که گـروهی سفر می‌کنند و سرای، به معنی خانه و مکان است.هـردو واژه برگرفته از زبان پهلوی است. کاروانسرا محل یا بنایی است که کاروان را در خود جای می‌دهد. پلان کاروانسراها معمولاً مربع یا مستطیل شکل است، با یک ورودی برجسته عظیم و بلند و بدون نقش، با دیوارهایی که گاهی اوقات بادگیرهایی در انتهای آن تعبیه شده است. تحول و گسترش کاروانسراهای ایران در ادوار مختلف بستگی به وضعیت اجتماعی، اقتصادی، مذهبی و ... داشته است. اساس معماری کاروانسراهای ایران، مانند سایر بناها، تابع شیوه، سنت و سبک رایج زمان بوده است. شیوه معماری، محل و منطقه، مصالح ساختمانی و موقعیت جغرافیائی نقش موثری در ایجاد اینگونه بناها داشته است.

امرای لارستان از قدیم ایام تا صدر اسلام

منطقه لارستان بنابر اسناد و مدارک تاریخی از آغاز حیات اجتماعی خود، احتمالا از قرن اول میلادی تا سال 1010 ه.ق، دارای یک سلسله میلادی یا میلادیان، یاد شده است.

تاکنون تحقیقی مستقل و فراگیر، درباره «امری میلادی» صورت نپذیرفته و تاریخ حیات سیاسی و اجتماعی آنان در هاله ای از ابهام فرو رفته است. برای روشن شدن این مطب و آشنایی هر چه بیشتر خوانندگان با این قسمت مهم از تاریخ جنوب ایران، در این فصل با استناد به منابع و مأخذ تاریخی و در اندازه های مورد نیاز در این مورد به بحث و تفحص پرداخته تا ضمن بررسی و تطبیق اطلاعات متنوع جغرافیایی و تاریخی، با استفاده از منابع داخلی و خارجی و شواهد باستان شناسی و سیر تاریخی و گاه شماری از اسامی و حوادث مختلف سلسله امری میلادیان لارستان، به دست داده و گرد و غبار از چهره پوشیده آنان زدوده شود.

همزمان با مراسم نکوداشت استاد پرفسور دکتر عبدالمجید ارفعی در هفتم فروردین ماه 1391 خورشیدی در شهر اوز که توسط بنیاد بازشناسی لارستان کهن و با همکاری کمیسیون ملی یونسکو ایران و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی کشور برگزار می شود، از کتاب « جشن نامه استاد پرفسور دکتر عبدالمجید ارفعی » رونمایی می شود.

این کتاب  در دو بخش و با  مقالاتی از دانشمندان و پژوهشگران ایرانی و خارجی پیرامون دکتر ارفعی و کارهای علمی ایشان و حوزه های مرتبط با پژوهش ایشان به چاپ خواهد رسید که در ادامه با برخی از نویسندگان مقالات که اعلام آمادگی خود را ابراز داشته اند به ترتیب الفبا آشنا می شویم.

  مفهوم توسعه فرهنگی توسط سازمان یونسکو در دهه 1960میلادی در جهان رواج یافت. این سازمان طی جلسات گوناگونی شرایط توسعه موزون و آگاهانه را به صورت برنامه‌ریزی آموزشی، سیاست فرهنگی و سیاست اطلاعاتی در دستور کار خود قرار داد. همچنین این مفهوم تا آنجا برای یونسکو با اهمیت بود که دهه‌ی ۱۹۸۷ تا ۱۹۹۷ میلادی توسط این سازمان به عنوان دهه‌ی توسعه فرهنگی نامیده شد.

یکی از مهم ترین پرسش های اساسی که در مطالعه تاریخ منطقه لارستان پیش روی ما قرار دارد، نحوه ورود اسلام به این ناحیه و چگونگی روند اسلام پذیری مردمان آن است. برای دستیابی به پاسخی شایسته و پیش از بررسی و تفحص در متون جغرافیایی و تاریخی، تذکر چند نکته اساسی لازم به نظر می رسد.

1.پذیرش اسلام در ایران، به تدریج و طی چند قرن نخستین اسلامی صورت پذیرفته است؛

2.روند گسترش اسلام در مناطق مختلف لارستان، یکسان نبوده و در برخی نواحی آن پذیرش اسلام، با سرعت پیش تر از دیگر مناطق صورت پذیرفته است؛

3.منطقه لارستان کهن، ناحیه ای شناخته شده برای اعراب مسلمان نبوده و ورود و حضور در آن امری دشوار بوده است . دره ها و راه های پیدا وچنهان این مناطقو خشکی آب و هوا و صعب العبور بودن مسیرهای آن امکان دستیابی به نقاط شهری آن را دشوار می ساخته است؛

4.نواحی ساحلی و پس کرانه ای لارستان از دوران پیش از اسلام ، محل عبور و مرور مردمان عرب شبه جزیره عربستان بوده و از این رو، تنها ناحیه ای که اعراب می توانستند در آن با شدت بیشتری نفوذ کنند، مناطق ساحلی بوده است و از این رو روند اسلام پذیری در این ناحیه زودتر شکل گرفته است؛

5.ورود نیروهای عرب مسلمان به ایران، به معنای اسلام پذیری همه مردم در نواحی مختلف نبوده است و بسیاری از مردمان زرتشتی توانستند با حفظ دین و آئین خود در تحت حکومت حکام مسلمان، به حیات اجتماعی خود ادامه دهند؛

6.در یک بررسی کلی ، می توان دریافت که  ورود مسلمان به لارستان کهن طی قرن های نخستین اسلامی و در چهار ناحیه مختلف آن صورت پذیرفته است که در این بخش به ترتیب بر اساس منابع تاریخی، به این چهر بخش پرداخته خواهد شد؛

روز چهارشنبه مورخ چهارم آبان 1390 ساعت 10 صبح دبیرخانه سمینار "بررسی ابعاد تاریخی، اجتماعی واقعه لر و نفر1343" با حضور دکتر بهزاد مریدی و جمعی از بزرگان و دانش پژوهان ایل نفر رسماً آغاز به کار کرد.

در مراسم گشایش دبیرخانه در دفتر بنیاد بازشناسی لارستان کهن که در لار برگزار شد ابتدا رسول احمدلو دبیر سمینار ضمن خوش آمدگویی به مهمانان ، لارستان بزرگ را محل زندگانی اقوام مختلف با خرده فرهنگ های متفاوت دانست  و هدف این سمینار را گامی در جهت هم گرایی در منطقه لارستان بزرگ اعلام نمود.

جدیدترین شماره فصلنامه فرهنگ و مردم به لارستان کهن اختصاص دارد و تا اواخر آبان ماه منتشر خواهد شد.

سید احمد وکیلیان صاحب امتیاز، مدیر مسوول  فصلنامه فرهنگ و مردم در نمایشگاه مطبوعات ضمن اعلام خبر فوق افزود دکتر بهزاد مریدی استادیار دانشگاه تهران و مدیر بنیاد بازشناسی لارستان کهن سردبیر این ویژه نامه می باشد که با همکاری شورای اسلامی شهر لار آماده شده است.  گفتنی است در این شماره فصلنامه فرهنگ و مردم مقالات گوناگونی پیرامون تاریخ، آداب و رسوم و فرهنگ مردم لارستان کهن به همراه دو مقاله از استاد دکتر محمد ابراهیم باستانی پاریزی و زنده یاد استاد دکتر ایرج افشار پیرامون سفرشان به لارستان برای شرکت در همایش بین المللی لارشناسی وجود دارد. در این دو مقاله استاد باستانی پاریزی و استاد ایرج افشار هر دو بسیار به خوبی از منطقه و همایش یاد کرده اند.

عنوان این ویژه نامه لارستان کهن سرزمین برکه ها و قلعه ها می باشد.