بنياد بازشناسي لارستان کهن
contact us about us photo gallery home
لینک ها
جستجو در سایت






کلمات کلیدی
قنات اَهِل / معرفي

قنات.jpgزیرزمینی را در فواصل مشخص با سطح زمین مرتیط می سازد شکل می گیرد.  چاه ها علاوی بر مجاری انتقال مواد حفاری شده به خارج ، عمل تهویه کانال زیر زمینی را نیز انجام می دهد و راه ارتباطی برای لایروبی ، تعمیر و بازدید از داخل قنات نیز به شمار می آید .

بیشترین آثار باستانی بر جای مانده در اهل در تنگ اهلان یا به گویش محلی تنگ اَهِلو قرار دارند . قبل از رسیدن به تنگ اهل و نرسیده به آسیاب اول آثاری از قنات مخروبه ای را شاهد هستیم به طول حدودا 70 متر که در نهایت با سطح زمین یکسان شده است. حدود 5 دهنه از این قنات به ارتفاع 3 تا 4 متر هنوز کاملا سالم هستند . برخی از دهنه ها نیز به مرور زمان تخریب شده اند و از خاک انباشته گشته اند . قنات در ارتفاع حدودا 20 متری از سطح دره قرار دارد و در قسمت پایین دره نیز آثاری غار مانند به چشم می خورد که گویا به همین قنات اصلی متصل بوده است . محل ایجاد قنات به گونه ای است که در فصول بارندگی به خوبی آب های روان دره را جذب می کند . ساختمان قنات اهل بدین صورت است که قنات از یک دهانه روباز و یک مجرای تونل مانند زیر زمینی و چندین چاه عمودی که مجرای زیرزمینی را در فواصل مشخص با سطح زمین مرتیط می سازد شکل می گیرد.  چاه ها علاوی بر مجاری انتقال مواد حفاری شده به خارج ، عمل تهویه کانال زیر زمینی را نیز انجام می دهد و راه ارتباطی برای لایروبی ، تعمیر و بازدید از داخل قنات نیز به شمار می آید .

حفر قنات به این صورت انجام می گیرد که که ابتدا دهانه قنات که به مظهر قنات معروف است و همان سطح زمین است و خشک است حفر می شود و سپس چاه ها را که آن ها هم خشک هستند و آب ندارند حفر می شود و در نهایت به طرف قسمت بالا دست که قسمت های آب ده زمین باشد ادامه پیدا می کند . باید توجه داشت که ایرانیان اولین ابداع کننده قنات یا کهریز بوده اند و قدمت برخی از قنات های موجود در ایران به 2500 سال پیش از میلاد می رسد . شاید سوالی مطرح شود که مزایای قنات چیست و چرا در اهل و پس بند نمونه هایی از قنات های قدیمی را شاهد هستیم . باید توجه داشت که سیستم استخراج آب در قنات طوری است که آب بدون کمک و صرف هزینه و فقط با استفاده از نیروی ثقل از زمین خارج می گردد . از سوی دیگر اگر ساختمان قنات از بین نرفته باشد و کاربری خود را در طی زمان از دست نداده باشد آب قنات دائمی است و در مواقع اضطراری کشت و احتیاج زراعت به آب قطع نمی شود .منابع آب زیرزمینی توسط قنات دیر تمام می شود و استفاده طولانی دارد . هرچند به طور دائم چه مصرف شود یا نشود آب از آن خارج می شود . البته باید توجه داشت قنات ها دارای معایبی نیز می باشند که از جمله آن ها می توان به این موارد اشاره کرد . در زمین های هموار و کم شیب و زمین های سست و ماسه ای ( همانند زمین های اطراف تنگه اهل ) امکان حفر قنات نیست . از سوی دیگر در مقابل سیل و زلزله آسیب پذیر است به طوری که گاهی اوقات احیا مجدد آن ها یا ممکن نیست و یا مقرون به صرفه نمی باشد . بر اساس آمار های موجود در شهرستان های لامرد و مهر 23 قنات شناسایی شده اند که سهم بخش اشکنان در این محاسبات دو رشته قناتی است که در اهل و پس بند وجود دارد

[لارشناسی]
11 مرداد 1389 3:01 بعدازظهر